Στις 15 Ιουλίου 1974, η δικτατορία του Δημητρίου Ιωαννίδη οργάνωσε το πραξικόπημα εναντίον του Προέδρου της Κυπριακής Δημοκρατίας, Αρχιεπισκόπου Μακαρίου. Ήταν μια παράνομη ενέργεια ενός αυταρχικού καθεστώτος, το οποίο είχε ήδη καταλύσει τη δημοκρατία στην Ελλάδα και επιχείρησε να ανατρέψει και τη νόμιμη συνταγματική τάξη της Κύπρου. Δεν επρόκειτο για απόφαση του δημοκρατικού ελληνικού λαού ούτε για επιλογή του κυπριακού λαού. Οι πραξικοπηματίες φέρουν ακέραιη την ευθύνη για την ανατροπή της νόμιμης κυβέρνησης. Αυτή, όμως, είναι η ευθύνη για το πραξικόπημα — όχι για τις αποφάσεις που έλαβε στη συνέχεια η Τουρκία. Το πραξικόπημα παραβίαζε τη Συνθήκη Εγγυήσεως, καθώς έθετε σε κίνδυνο την ανεξαρτησία της Κυπριακής Δημοκρατίας και άνοιγε τον δρόμο για την ένωσή της με την Ελλάδα. Η Τουρκία μπορούσε, επομένως, να καταγγείλει την παραβίαση και να επικαλεστεί τους μηχανισμούς της Συνθήκης. Όμως το Άρθρο 4 δεν της έδινε λευκή επιταγή για εισβολή, κατάληψη εδάφους ή διαίρεση του νησιού. Π...