Για σένα που θέλεις να θυμηθείς να μάθεις και να φανταστείς το σήμερα με περισσότερη ελευθερία…
🔹 Εισαγωγή: Τι έγινε στις 17 Νοέμβρη;
Η 17η Νοεμβρίου είναι μια μέρα αφιερωμένη στην ελευθερία και στη δημοκρατία. Είναι η μέρα που θυμόμαστε την εξέγερση του Πολυτεχνείου το 1973, όταν νέοι άνθρωποι και φοιτητές στην Αθήνα σηκώθηκαν ενάντια στη δικτατορία, ένα καθεστώς χωρίς ελευθερία, χωρίς δικαιώματα, χωρίς φωνή. Αυτοί οι άνθρωποι αγωνίστηκαν για να μπορούμε σήμερα να λέμε τη γνώμη μας, να έχουμε πρόσβαση στη γνώση, στην τέχνη και στη ζωή χωρίς φόβο.
Σήμερα, εσύ καλείσαι να δεις, να ακούσεις και να δημιουργήσεις. Δες τα υλικά που σου προτείνονται, κάνε τις δραστηριότητες και στο τέλος... κάνε μια πράξη Δημοκρατίας — γιατί η ελευθερία δεν είναι μόνο μια λέξη, είναι μια καθημερινή επιλογή.
🌱 Ομάδα του Σπόρου | Explorers of Wonder (5–7 ετών)
🎥 Δες το βίντεο: Η Χούντα και τα βιβλία – Τηλεοπτικό ένθετο
🔍 Τι να προσέξεις;
-
Τι έκανε η Χούντα με τα βιβλία;
-
Πώς καταλαβαίνεις τι είναι η ελευθερία μέσα από το βίντεο;
🎨 Δραστηριότητα:
Ζωγράφισε δύο εικόνες:
-
Μια εικόνα όπου δεν υπάρχει ελευθερία.
-
Μια εικόνα που δείχνει τι σημαίνει για σένα ελευθερία.
📘 Απαντήσεις & Ορισμοί:
-
Δημοκρατία: Όλοι μπορούν να λένε τη γνώμη τους και να ζουν ελεύθερα.
-
Δικτατορία: Μερικοί αποφασίζουν για όλους και δεν αφήνουν κανέναν να μιλήσει.
-
Ελευθερία: Να μπορείς να σκέφτεσαι να λες και να διαβάζεις ό,τι θες.
-
Η Χούντα κατέστρεφε βιβλία γιατί φοβόταν τις ιδέες που μιλούσαν για την ελευθερία.
🐣 Ομάδα του Φωτός | Creators of Light (7–9 ετών)
🎥 Δες το βίντεο: Η φωνή του Σεφέρη
🔍 Τι να προσέξεις:
-
Γιατί ο Σεφέρης αρνήθηκε να μιλήσει στο Harvard;
-
Γιατί μίλησε μετά από καιρό και τι είπε;
-
Τι σημαίνει λογοκρισία;
🎭 Δραστηριότητα:
Φτιάξε ένα μικρό θεατρικό σκετσάκι με φίλους ή μόνος σου, που να δείχνει:
-
Μια σκηνή με λογοκρισία (κάποιος προσπαθεί να μιλήσει αλλά δεν τον αφήνουν)
-
Μια σκηνή με ελευθερία λόγου (όλοι μιλούν και ακούν)
📘 Απαντήσεις & Ορισμοί:
-
Δημοκρατία: Μπορείς να μιλάς να γράφεις και να ζεις όπως θέλεις, με σεβασμό.
-
Δικτατορία: Κάποιοι απαγορεύουν στους άλλους να πουν τη γνώμη τους.
-
Ελευθερία: Να μην φοβάσαι να είσαι ο εαυτός σου.
-
Λογοκρισία: Όταν κάποιος σου λέει τι επιτρέπεται να πεις ή να σκεφτείς.
🦉 Ομάδα της Κίνησης | Observers of Motion (9–13 ετών)
🎧 Διάλεξε ένα επεισόδιο από το Podcast της Εθνικής Βιβλιοθήκης που σου κινεί το ενδιαφέρον.
📝 Δραστηριότητα:
-
Κράτα σημειώσεις: Τι συνέβη στο επεισόδιο; Ποιο είναι το μήνυμα;
-
Τι σε εντυπωσίασε ή σε προβλημάτισε;
🎤 Δημιούργησε:
-
Πάρε συνέντευξη από έναν ενήλικα (γονιό, παππού, γιαγιά) που έζησε την εποχή.
-
Ρώτησέ τον/την:
-
Πώς ήταν η ζωή τότε;
-
Πώς ένιωσε όταν έμαθε για το Πολυτεχνείο;
-
Τι σημαίνει γι’ αυτόν/αυτήν η Δημοκρατία σήμερα;
🎒 Ομάδα της Ενέργειας | Investigators of Energy (13–16 ετών)
🎙️ Άκουσε την Ομιλία του Χατζιδάκι:
«Το τέρας και η Δημοκρατία»
🔍 Σκέψου:
-
Ποιο είναι το “τέρας” που περιγράφει;
-
Τι σημαίνει “να μην υποτάσσεσαι”;
-
Ποιος είναι ο φόβος και πώς τον ξεπερνάς;
🎼 Δραστηριότητα:
-
Συνθέσε (με λόγια ή ήχους) μια μελωδία ή soundscape που διώχνει το “τέρας” της δημοκρατίας — εκείνους που φοβούνται τη διαφορετική γνώμη.
📘 Απαντήσεις:
-
Το τέρας είναι ο φασισμός, η επιβολή, η αδιαφορία, η βία.
-
Δεν πρέπει να υποτασσόμαστε στον φόβο και στην αδικία. Γιατί όταν φοβάσαι και σωπαίνεις μπροστά στην αδικία, τότε αυτή μεγαλώνει.
Ο φόβος κάνει τους ανθρώπους να σταματούν να σκέφτονται, να δημιουργούν, να διεκδικούν.
Η αδικία γίνεται κανόνας όταν κανείς δεν την αμφισβητεί.Η Δημοκρατία γεννιέται και ζει εκεί που οι άνθρωποι δεν φοβούνται να μιλήσουν και δεν δέχονται την αδικία σαν κάτι φυσιολογικό.
Αντίθετα, όταν υψώνεις τη φωνή σου με θάρρος και καλοσύνη, όταν υπερασπίζεσαι το δίκαιο — ακόμα κι αν είσαι μόνος σου — τότε βοηθάς να γίνει ο κόσμος πιο ανθρώπινος.
📚 Ομάδα της Αρμονίας | Thinkers of Balance (17+)
🎥 Δες το βίντεο:
Το δημοψήφισμα του 1974
🔎 Σκέψου και αναζήτησε:
-
Ποια ήταν τα επιχειρήματα υπέρ της βασιλευόμενης δημοκρατίας και ποια κατά;
-
Πώς φτάσαμε στη σημερινή προεδρευόμενη δημοκρατία;
-
Τι ρόλο έπαιξε το δημοψήφισμα του 1974;
🗺️ Δραστηριότητα:
-
Φτιάξε έναν χρονολογικό χάρτη με τα βασικά γεγονότα από τη Δικτατορία ως τη Δημοκρατία.
-
Σχολίασε: Ποιο γεγονός θεωρείς καθοριστικό και γιατί;
🤝 Κοινή Πράξη Δημοκρατίας για Όλες τις Ομάδες
🕯️ Κλείσιμο:
Μόνος σου ή με την παρέα σου, γράψε σε ένα χαρτί:
Μια λέξη που σημαίνει ελευθερία για σένα.
Μια φράση που λες όταν θέλεις να ακούγεσαι.
Ένα πράγμα που κάνεις κάθε μέρα για να ζεις δημοκρατικά.
📸 Βγάλε φωτογραφία το χαρτί, τη ζωγραφιά ή τη δημιουργία σου και μοιράσου το σε έναν χώρο (φυσικό ή ψηφιακό) που βλέπουν και άλλοι. Έτσι διαδίδεις τη Δημοκρατία.