Τελευταία Νέα

Σάββατο, 6 Ιανουαρίου 2018

Μπεφάνα, η μάγισσα των Χριστουγέννων



Μία ιταλική παράδοση που μας θυμίζει πως οι πρώτοι Χριστιανοί γιόρταζαν τη γέννηση του Χριστού την ημέρα των Θεοφανείων. 

Τα παιδιά αγαπούν ιδιαίτερα τα Χριστούγεννα, γιατί προσμένουν με λαχτάρα τα δώρα του Άγιου Βασίλη. Στην Ιταλία, όμως, τα δώρα δεν τα φέρνει ο Άγιος Βασίλης, αλλά η Μπεφάνα. Η Μπεφάνα είναι μια γρια– μάγισσα, που επισκέπτεται κάθε χρόνο τα παιδιά την Παραμονή των Θεοφανίων στην Ιταλία και γεμίζει τα παπούτσια τους με δώρα, φρούτα και γλυκά- αν ήταν φρόνιμα. Στα άτακτα παιδιά αφήνει κάρβουνο, κρεμμύδια και σκόρδα ή σύμφωνα με άλλες παραδόσεις γλυκά σε σχήμα και χρώμα κάρβουνου.

Στους καλονοικοκύρηδες σκουπίζει το σπίτι πριν φύγει, συμβολίζοντας έτσι την απομάκρυνση των προβλημάτων και των δυσκολιών της χρονιάς. Τα παιδιά, για να την ευχαριστήσουν αφήνουν δίπλα από το τζάκι ένα ποτήρι κρασί και ένα πιάτο με διάφορες λιχουδιές. Όπως ο Άγιος Βασίλης έτσι και η Μπεφάνα δε μας καταδέχεται κι έτσι όποιος τη δει θα τον χτυπήσει με τη σκούπα της. Συνήθως, απεικονίζεται να πετάει καβάλα σ’ ένα σκουπόξυλο και να είναι καλυμμένη με κάπνα από τα τζάκια. Είναι χαμογελαστή και αστεία και κουβαλάει μαζί της ένα μεγάλο σάκο γεμάτο με παιχνίδια και γλυκά για τα παιδιά.

Η ιστορία της Μπεφάνα είναι πολύ παλιά και ξεκινάει πολλούς αιώνες πριν τον Άγιο Βασίλη και συγκεκριμένα στη γέννηση του Χριστού. Στο δρόμο τους για τη Βηθλεέμ, οι Τρεις Μάγοι σταμάτησαν στο σπίτι της Μπεφάνα, η οποία ήταν ξακουστή νοικοκυρά, για να ξεκουραστούν και αυτή τους πρόσφερε στέγη και φαγητό. Πριν φύγουν της πρότειναν να έρθει μαζί τους, αλλά αυτή αρνήθηκε με τη δικαιολογία ότι δεν είχε τελειώσει τις δουλειές του σπιτιού. Αργότερα, το μετάνιωσε αλλά δεν κατάφερε να βρει ούτε τους Τρεις Μάγους, ούτε το νεογέννητο Χριστό. Έτσι από τότε μοιράζει δώρα σε όλα τα παιδιά με την ελπίδα ότι κάποιο από αυτά θα είναι το θείο βρέφος. Η αναζήτηση της Μπεφάνα, συμβολίζει το γεγονός ότι ο Χριστός μπορεί να βρίσκεται σε κάθε παιδί.

Σύμφωνα με έναν άλλον μύθο, η Μπεφάνα ήταν μια συνηθισμένη γυναίκα και μητέρα ενός παιδιού. Όταν το παιδί της πέθανε τρελάθηκε από τη θλίψη και όταν άκουσε για τη γέννηση του Χριστού άρχισε να τον ψάχνει πιστεύοντας πως είναι ο δικός της γιος. Τελικά, τον βρήκε και του πρόσφερε διάφορα δώρα, για να τον ευχαριστήσει. Ο μικρός Χριστός χάρηκε με τα δώρα της Μπεφάνα και ως αντάλλαγμα της έδωσε το χάρισμα να είναι η μητέρα όλων των παιδιών της Ιταλίας.

Υπάρχουν δύο εκδοχές για την ετυμολογική προέλευση του ονόματος της μάγισσας των Χριστουγέννων. Η πρώτη υποστηρίζει ότι προέρχεται από την ελληνική λέξη «Θεοφάνια» (La Festa dell’ Epifania- Επιφάνια – Μπεφάνα) και η δεύτερα από τα δώρα (Bastrina) για τη θεά του νέου έτους, Strenia ή Strenua. Η Μπεφάνα είναι η εκχριστιανισμένη εκδοχή της συγκεκριμένης θεάς, στους εορτασμούς της οποίας οι Αρχαία Ρωμαίοι αντάλλαζαν δώρα και συγκεκριμένα μέλι, χουρμάδες και σύκα. Τα ίδια δώρα προσφέρει και η Μπεφάνα. Επομένως, η σύνδεση της Μπεφάνα με τη χριστιανική πίστη τη διατήρησε «ζωντανή» στις παραδόσεις.

Η Μπεφάνα είναι πολύ δημοφιλής και αποτελεί και ένα είδος εθνικού συμβόλου για την Ιταλία. Την παραμονή και ανήμερα των Φώτων οργανώνονται σε διάφορες περιοχές της χώρας πανηγύρια με παρελάσεις, χορούς, μεταμφιέσεις, κλπ για να γιορτάσουν τη Μπεφάνα. Οι μεγαλύτερες απ’ αυτές τις γιορτές λαμβάνουν χώρα στην Πιάτσα Ναβόνα της Ρώμης, καθώς και στην Urbania και στην Farnovo di Taro της Πάρμας. Ο μεγάλος Ιταλός συνθέτης Οτορίνο Ρεσπίγκι (1879 – 1936) εμπνεύστηκε από το πανηγύρι της Πιάτσα Ναβόνα τη σύνθεση «La Befana», η οποία αποτέλεσε το φινάλε στο συμφωνικό ποίημα «Feste Romane» (Ρωμαϊκές Γιορτές), που ολοκλήρωσε το 1926.

Πηγή: http://www.thedailyowl.gr/la-befana/


Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου

Blogger Tips and TricksLatest Tips And TricksBlogger Tricks

Δίκτυα Εκπαιδευτικής Υποστήριξης